Bomenplant bij knooppunt Oost - foto Fred Berghmans

Thema's Noorderbrugtracé

Tijdens de uitvoering van het Noorderbrugtracé kregen de thema’s duurzaamheid, geluid, verontreinigingen, maar ook natuur, cultureel erfgoed én social return voortdurend volop aandacht.
Omleidingen tijden werkzaamheden voor het Noorderbrugtracé - foto Fred Berghmans

Bereikbaarheid

Tijdens de bouw van het Noorderbrugtracé was bereikbaarheid van de binnenstad en de wijken rondom het tracé een belangrijk aandachtspunt. Door slim plannen en bouwen én een intensieve samenwerking met Maastricht Bereikbaar werd hinder zoveel mogelijk beperkt. Afsluitingen waren echter onvermijdelijk. Bewoners én bezoekers moesten steeds weer rekening houden met verkeersmaatregelen. Meestal van korte duur, maar soms ook van lange duur. Zo was het fietspad van de Noorderbrug anderhalf jaar lang afgesloten en moesten (brom)fietsers een (Wilhelmina)brugje om fietsen of rijden. De grootste hinder ondervond verkeer tijdens de inschuifoperatie: de Noorderbrug werd maar liefst twee weken lang afgesloten voor alle verkeer. Met hulp van Maastricht Bereikbaar werd verkeer in juiste banen geleid.

Geluidsmuur in aanbouw bij de Ravelijn - foto Fred Berghmans

Geluid

Door de realisatie van het Noorderbrugtracé veranderde de geluidsbelasting in sommige delen van Maastricht-West. Waar nodig werden woningen voorzien van dubbel glas. Op het wegdek werd  geluidsarm asfalt aangebracht en langs de relingen van de nieuwe brugdekken bracht bouwer Strukton Civiel transparante geluidsschermen aan. De oude keermuur achter de Gebroeders van Limburgstraat werd gesloopt en een nieuwe muur opgebouwd. Ook hier met – deels – transparante schermen, zodat het nieuw aangeplante een luchtige aanblik biedt. Ter hoogte van de Ravelijn is tot slot een keermuur gebouwd, afgewerkt met bakstenen die aansluiten op de omgeving.

Duurzaamheid

Tijdens de uitvoering van het project Noorderbrugtracé werden werkzaamheden zo duurzaam mogelijk uitgevoerd, met respect voor mens, natuur, milieu en middelen. Vrijgekomen grond werd – waar mogelijk – in de directe omgeving opgeslagen en vervolgens hergebruikt. Slooppuin werd bij de Gashouder tot kleine stukjes vermalen en verwerkt in funderingen van nieuwe wegen. De schanskorven langs de verschillende onderdoorgangen en tunneltjes zijn gevuld met bakstenen, afkomstig van slooppanden. Verlichting langs de nieuwe wegen bestaat uit LED-verlichting, die soms amberkleurig is. Dat laatste geldt vooral voor wegen waar vleermuizen oversteken.

Sloop van de oude Krul bij de Boschstraat - foto Fred Berghmans
Ook het puin van de oude krul bij de Boschstraat werd hergebruikt - foto Fred Berghmans

Social Return

Het project Noorderbrugtracé was een kapitaalintensief project. Dat betekende dat het overgrote deel van de kosten niet in personeel zat, maar in materialen. Met de gemeente Maastricht werden daarom realistische doelen afgesproken waarbij binnen het project door bouwer Strukton Civiel en onderaannemers mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt werden ingezet. Zo leerden kandidaten een vak dat hun positie op de arbeidsmarkt versterkte.

Verontreinigingen in de ondergrond - foto Fred Berghmans
Verontreinigingen in de ondergrond - foto Fred Berghmans

Verontreinigingen

Maastricht is een stad met een rijke geschiedenis, ook op industrieel gebied. De sporen daarvan zijn nog altijd terug te vinden in stadsdelen waar ooit industrie stond. Denk aan asbest in bedrijfspanden en verontreinigingen in de ondergrond. Asbest in slooppanden werd verwijderd en afgevoerd conform de wettelijke regelgeving. Bouwer Strukton Civiel voerde tijdens graaf- en bouwwerkzaamheden voortdurend metingen uit. Van tijd tot tijd kwamen zo nog onbekende verontreinigingen tevoorschijn. Dan trokken de bouwers beschermende kleding aan en voerden ze grond en andere materialen af naar erkende verwerkingsbedrijven.

Ecomuur in aanbouw - foto Fred Berghmans

Natuurcompensatie

Binnen het projectgebied van het Noorderburgtracé bevinden zich diverse natuurgebieden. Voorafgaand aan de werkzaamheden zijn nieuwe leefgebieden gerealiseerd en tal van voorzieningen aangelegd om de aanwezige – zeldzame – diersoorten te beschermen en te behouden. Zo is in de Lage Fronten het voormalig havenmeesterhuisje omgebouwd tot vleermuizenhuis. En aan de noordzijde van de droge gracht onder de Cabergerweg bevindt zich een ecomuur, speciaal voor muurhagedissen. En natuurlijk is ook in grote hoeveelheden groen aangeplant:

  • 596 bomen
  • 3000 meter hagen
  • 12.000 m2 struikgewas (oftewel 15.296 plantjes)
  • 3714 m2 struikkamperfoelie
  • 1100 m2 eikenhaagbeukenbos
Pijler 13 in aanbouw - foto Fred Berghmans

Cultureel erfgoed

Het Noorderbrugtracé doorkruist een deel van Maastricht dat zowel boven- als ondergronds doordrenkt is van geschiedenis. De uitgangspunten voor archeologisch, cultuur- en bouwhistorisch onderzoek werden bepaald aan de hand van de vestingwerkenkaart en vestingvisie van de gemeente Maastricht. Maar er werd ook dankbaar gebruik gemaakt van externe deskundigheid en oude kaarten, foto’s en archiefstukken die Maastricht Vestingstad en de Stichting Menno van Coehoorn beschikbaar stelden. Waar nodig én mogelijk paste bouwer Strukton Civiel ontwerpen aan, zodat geschiedenis en toekomst elkaar zo min mogelijk verstoorden. Een mooi voorbeeld daarvan is pijler 13: de brugpijler aan de Bosscherweg. Deze rust op een oude kademuur die voorafgaand aan de bouw van de pijler zorgvuldig werd onderzocht. De afwijkende vorm van de pijler is het resultaat daarvan. Meer weten? Rapporten van de diverse onderzoeken kunnen worden ingezien in het Centre Céramique.