Het antwoord van de Sphinx

Schrijver-filosoof Govert Derix is nauw betrokken bij de nieuwe visie van Belvédère. Samen met de Raadscommissie Stadsontwikkeling schreef hij Het antwoord van de Sphinx. Belvédère is volgens hem van groot belang voor de toekomst van de stad. Derix: ‘We ontdekten dat hier iets compleet nieuws kan komen. Iets wat Maastricht nog niet heeft, maar wat wel essentieel is voor de toekomst van alle Maastrichtenaren. Ook economisch.’

Klinkt raadselachtig.

‘Prima. Stel dat de niet-raadselachtige plannen van tien jaar terug waren doorgezet. Dan hadden we nu een mega-economisch probleem. De plannen van toen kwamen voort uit oud denken: volbouwen maar. Maar de tijden zijn veranderd. De toekomst is onzeker. De zogenaamde eindbeeldplanning van toen is verleden tijd. Dus moet je anders te werk gaan.

Hoe dan?

De nieuwe visie van Belvédère is het voorlopige resultaat van wat we startbeeldplanning noemen. Men heeft een idee van de richting. En een idee van de functies die daar bij kunnen horen. Tegelijk dienen zich potentiële partners aan. Daarmee wordt besproken hoe men samen een eerste startbeeld kan invullen. Dat startbeeld blijft opschuiven. Het is een ontdekkingstocht die in beginsel nooit ophoudt.’

Ligt de willekeur daarmee niet op de loer?

‘Nee. Er zijn duidelijke principes. Die zijn afgeleid van de betekenis van het gebied én van de wil van Maastricht om een centrale rol te vervullen in de euregionale kenniseconomie. Belvédère is de uitgelezen omgeving om de zogenaamde kenniscultuur verder te versterken. Kenniscultuur heb je nodig om een kenniseconomie aan je te binden. Die cultuur staat in Maastricht op het punt om echt te gaan bloeien. Ze zoekt naar een omgeving waar dat bij uitstek kan.

‘Ik besef: de gemiddelde Maastrichtenaar komt niet dagelijks in de Timmerfabriek of het Sphinxpark. Maar dat is wel het soort plekken waar het gaat gebeuren. Sjiek en Sjoen kan alleen blijven leven als er ook Snel en Slim is. Het ís er al. In Belvédère gaan we ontdekken hoe het zich verder kan ontwikkelen.’

Waarom moet dat nu?

‘De tijd is er rijp voor. De crisis vraagt om een intelligente combinatie van doortastend en behoedzaam optreden. Tegelijk dreigt voor het Eiffelgebouw het fatale verval. Het is echt een kwestie van nu of nooit: use it or loose it.

Het cascoherstel komt dan ook net op tijd. Daarmee ontstaan de randvoorwaarden voor flexibel gebruik. Je opent een nieuwe wereld. Met respect voor het historisch erfgoed en het pottemenneke. En met oog voor de stevige cultuur-economische ambities van de stad.’